| HIỆU LỆNH: | COMMANDS AND SIGNALS: |
| 184.- QUÂN LỆNH: | 184.- MILITARY ORDERS: |
| Một khi hiệu lệnh được phát ra, ba quân đều chấn động sợ sệt. | Once the command is issued, the three armies are shaken with awe and fear. |
| Nghe trống thì tiến, nghe chiêng thì dừng. | Hearing the drum, advance; hearing the gong, halt. |
| Nghe súng bắn thì đứng dậy, nghe chuông đánh thì ăn. | Hearing the gun fire, stand up; hearing the bell chime, eat. |
| Nghe đánh phẫu thì ráng sức, thấy vẫy cờ thì chạy mau. | Hearing the striking of the (clapper), exert strength; seeing the flag waved, run quickly. |
| Gặp mưa không núp, gặp nóng không cởi giáp. | When encountering rain, do not seek shelter; when encountering heat, do not remove armor. |
| Mệt không buông vũ khí. | Do not drop weapons when tired. |
| Thấy nguy nan không trở lui. | Seeing danger, do not retreat. |
| Gặp tiền của không lấy. | Do not take money or valuables when encountered. |
| Hãm thành không giết bừa bãi. | Do not kill indiscriminately when besieging a city. |
| Có công trạng không khoe khoang. | Do not boast when achieving merit. |
| Dong ruỗi thì lặng lẽ. | Move silently when marching. |
| Bị đánh cũng không rúng động. Bị chấn áp cũng không sợ hãi. | Do not waver when attacked. Do not be fearful when suppressed. |
| Bị đánh úp không bỏ chạy, bị đánh cắt ngang mà không phân tán. | Do not flee when ambushed, and do not scatter when cut off. |
| Đó gọi là binh nghiêm chỉnh. | That is called a well-disciplined army. |
| 185.- VIỆC QUẤY: | 185.- DECEPTION/MISCHIEF: |
| Thánh hiền không thấy sai quấy thì miễn lỗi, binh pháp không thấy sai quấy thì ghi công. Cho nên kẻ giỏi dùng binh thì thi hành dối trá trái ngược, dấy nghịch lấy bậy. | If the sage does not see a transgression, the fault is waived; if military strategy does not see a transgression, the merit is recorded. Therefore, one skilled in warfare practices contrary deceit, raising opposition to achieve the improper. |
| Trời luân hành theo thời, quỷ thần mượn thời mà hành động, mộng mị cũng theo thời mà hiện ra, các vật lạ cũng theo thời mà sinh ra, câu ca dao, lời sấm cũng theo thời mà nói, mọi việc sắp đặt cũng theo thời mà chia riêng, tiếng lời cũng theo thời mà phát biểu. | Heaven cycles according to time, spirits and gods act by borrowing time, dreams appear according to time, strange objects are born according to time, folk songs and prophecies speak according to time, all arrangements are separately divided according to time, and voices are expressed according to time. |
| Khuyến khích lòng quân, ngăn trở khí thế của địch, khiến người không thể liệu lường. Luân chuyển trừ bỏ điều quấy rồi lại dùng điều quấy. Vảlại điều hư quấy, ngay thẳng nhờ cậy vào nó thì không đủ, dả dối mượn dùng nó thì thường có dư. | Encourage army morale, impede the enemy’s momentum, making them unable to calculate. Circulate, eliminate the deception, and then use deception again. Furthermore, regarding falsehood and deception, the upright relying on it is insufficient, but the deceitful borrowing and using it often have more than enough. |
| 186.- DÙNG PHỤ NỮ: | 186.- UTILIZING WOMEN: |
| Thường nghe bậc đại tướng ngày xưa cũng từng nhờ cậy vào sự mềm yếu của phụ nữ. Khi dùng văn thì khiến cho giặc vui chơi sướng khoái, khi dùng võ thì cỡi xe chiến đấu, cứu nạn giải nguy, tùy cơ ứng biến, đều có lợi cả. | It is often heard that ancient great generals also relied on the gentleness of women. When using civil methods, women cause the enemy to be joyful and complacent; when using martial methods, they ride chariots into battle, rescuing the distressed and resolving peril. They adapt to circumstances, and both approaches are beneficial. |
| 187.- DÙNG VĂN ĐỂ DẠY ĐỀU ƯỚC CẤM LỆNH: | 187.- USING LITERARY MEANS TO TEACH RULES AND PROHIBITIONS: |
| Nghề võ chuyên luận về tánh dũng, nhưng cáo, hịch … thì cần văn. Có khi một lời nói mà có thể cứu nước, làm cho quân giặc phải đầu hàng. Sĩ tốt thì ít biết văn chương, chữ nghĩa. Bởi thế cho nên, khi nhàn hạ nên buộc sĩ tốt tập hò, tập hát, truyền tai nhau các điều ước, cấm lệnh, các bài chiếu giảng giải các điều nghĩa dũng và cái đạo của quân tử, của nho sĩ, tức là chẳng làm tổn hại người bề trên. Đó là binh pháp vậy. | The martial profession focuses on courage, but proclamations, manifestos, etc., require literary skill. Sometimes, a single word can save the nation and make the enemy army surrender. Soldiers, however, seldom know literature or letters. Therefore, when at leisure, soldiers should be required to practice folk songs and singing, passing on to each other the rules, prohibitions, and imperial edicts that explain the meaning of courage and the way of the gentleman and the scholar, meaning: not causing harm to one’s superiors. That is military strategy. |
| 188.- BAN BỐ ĐIỀU LỆNH: | 188.- ISSUING COMMANDS: |
| Con người lấy tâm mà định lời, định lời để ra lệnh. Bởi thế nên phấn khích tánh hào hùng, mưu lược, nói lời cứng cỏi, mạnh mẽ, giữ lòng sắt đá, chịu trải phong sương, sau đó mới ban bố hiệu lệnh, lập quân pháp nghiêm minh. | Humans use their hearts to decide words, and deciding words to issue commands. Therefore, one must inspire heroism and strategy, speak firm and strong words, maintain an iron will, endure hardship, and only then issue commands and establish strict military law. |
| Trước ba ngày, treo lệnh tại quân môn, khiến viên quan quân chính cầm ban tuyên bố giữa sáu quân. Nếu có ai trái lệnh thì khiến quan quân chính tập họp quân nhân, rồi theo lệnh mà hành hình để cho sáu quân đều biết rõ. | Three days in advance, hang the order at the army gate. Have the military judicial officer proclaim the order among the six armies. If anyone disobeys the order, the military judicial officer assembles the military personnel and executes the punishment according to the order, so that all six armies know clearly. |
| 189.- TRỪNG PHẠT KẺ PHẠM QUÂN LỆNH (QUÂN PHÁP): | 189.- PUNISHING THOSE WHO VIOLATE MILITARY ORDERS (MILITARY LAW): |
| Khi bậc đại tướng quân đã nhận mệnh, cầm hết quyền chinh chiến trong tay, làm lễ khao quân xong rồi mới ban bố mệnh lệnh. Ai trái lệnh sẽ bị giết. | When the Great General has received the mandate, holding all the power to wage war, only after holding the troop feast does he issue commands. Anyone who disobeys the order will be executed. |
| Nghe trống mà không tiến, nghe chiêng mà không dừng, thấy đưa cờ lên mà không đứng dậy, thấy hạ cờ mà không nằm nấp, đó là quân bội nghịch, phải chém chúng. | Hearing the drum but not advancing, hearing the gong but not halting, seeing the flag raised but not standing up, seeing the flag lowered but not taking cover: that is a rebellious soldier, who must be executed. |
| Nghe gọi tên mà không đáp, được vời mà không tới, hoặc tới mà trễ nãi, cử động sai quy luật, đó là quân ngạo mạn, phải chém chúng. | Hearing one’s name called but not answering, being summoned but not arriving, or arriving late, moving against regulations: that is an arrogant soldier, who must be executed. |
| Ban đêm thì kháo chuyện gian dối, thường biếng nhác không hăng hái, trù tính sai lầm, hiệu lệnh không rõ ràng, đó là quân lười biếng, phải chém chúng. | Spreading deceitful rumors at night, often lazy and not spirited, planning incorrectly, commands are unclear: that is a lazy soldier, who must be executed. |
| Thường nói lời oán vọng, không được thưởng thì giận hờn, được chủ tướng dùng thì tỏ ra cứng đầu khó trị, đó là quân ngang dọc, phải chém chúng. | Often speaking resentful words, being angry when not rewarded, acting stubbornly and difficult to manage when employed by the commander: that is an unruly soldier, who must be executed. |
| Tự xưng tên họ phẩm chức mà cười nói, như là trên mình chẳng có ai, bị ngăn cấm vẫn không chừa, đó là quân kiêu căng, phải chém chúng. | Boasting of one’s name, lineage, rank, and position while laughing and talking, as if there is no superior, continuing even after prohibition: that is an arrogant soldier, who must be executed. |
| Giữ khí giới mà để cung nỏ đứt dây, tên thì thiếu mũi hay thiếu lông đuôi, kiếm kích thì đùi lụt, cờ xí rách nát, đó là quân lừa dối, phải chém chúng. | Guarding weapons but letting bows and crossbows break their strings, arrows lack points or feathers, swords and halberds are blunt, flags and banners are tattered: that is a deceitful soldier, who must be executed. |
| Nói lời dối trá bày đặt việc qủy thần, mượn chuyện mông mị, phỉnh gạt lại sĩ, đó là quân yêu nghiệt, phải chém chúng. | Speaking lies and fabricating matters of spirits and gods, borrowing stories of dreams, deceiving officers: that is a wicked soldier, who must be executed. |
| Đến nơi nào thí phá phách nhân dân, hãm hiếp phụ nữ, đó là quân gian tà, phải chém chúng. | Arriving at a place and vandalizing the populace, raping women: that is a treacherous soldier, who must be executed. |
| Miệng lưỡi sắc bén, hay bàn phải trái, gieo oán giữa các lại sĩ, khiến họ chẳng hòa hiệp, đó là quân dèm pha, phải chém chúng. | Sharp tongue and speech, fond of discussing right and wrong, sowing resentment among officers, making them disharmonious: that is a slanderous soldier, who must be executed. |
| Trộm tiền của người để làm của mình, đoạt thủ cấp của người khác để dành công lao về phần mình, đó là quân trộm cắp, phải chém chúng. | Stealing another’s money for oneself, seizing another’s head to claim merit for oneself: that is a thieving soldier, who must be executed. |
| Khi tướng quân tụ họp để bàn mưu, mà đến gần trướng để nhìn trộm, nghe trộm sự tình, đó là quân dọ thám, phải chúng. | When the general assembles to discuss strategy, coming near the tent to peek and eavesdrop on the situation: that is a spying soldier, who must be executed. |
| Khi nghe được mưu kế và hiệu lệnh của quân mình, mà bắn tiếng ra ngoài để địch quân nghe được, đó là quân bội phản, phải chém chúng. | Hearing one’s own army’s scheme and command, but leaking it out for the enemy army to hear: that is a traitorous soldier, who must be executed. |
| Khi được sử dụng, mà câm miệng chẳng đáp, gục đầu ủ rũ làm ra vẻ khó nhọc, đó là quân hèn yếu, phải chém chúng. | When being utilized, remaining silent and not answering, drooping the head and looking dejected to feign hardship: that is a cowardly soldier, who must be executed. |
| Chẳng giữ hàng ngũ, tranh giành trước sau, nói năng ồn ào, chẳng theo cấm lệnh, đó là quân lộn xộn, phải chém chúng. | Not maintaining ranks, jostling for position, speaking noisily, not following prohibitions: that is a disorderly soldier, who must be executed. |
| Giả vờ bị thương hoặc mang bệnh để tránh việc khó nhọc, giả vờ cứu giúp kẻ thương vong để lẩn xa, đó là quân dối trá, phải chém chúng. | Feigning injury or illness to avoid hardship, feigning rescue of the wounded to flee afar: that is a deceitful soldier, who must be executed. |
| Khi giữ tiền của, đến lúc ban thưởng lại tây vị những người thân thuộc khiến cho lại và tốt hờn oán nhau, đó là quân thối nát, phải chém chúng. | When managing funds, at the time of reward, favoring relatives, causing officers and soldiers to resent each other: that is a corrupt soldier, who must be executed. |
| Thấy giặc mà không xét, xét giặc mà không biết rõ, giặc động mà nói không, giặc không động mà nói có, giặc nhiều mà nói ít, giặc ít mà nói nhiều, đó là quân lầm lạc, phải chém chúng. | Seeing the enemy but not investigating, investigating the enemy but not knowing clearly, the enemy moving but saying they are not, the enemy not moving but saying they are, the enemy being numerous but saying they are few, the enemy being few but saying they are numerous: that is a mistaken soldier, who must be executed. |
| Tại chốn đồn trại, chẳng phải lúc khao quân mà bày ra uống rượu, đó là quân phóng đãng, phải chém chúng. | In the camp, drinking wine when it is not a feasting occasion: that is a dissolute soldier, who must be executed. |
| Khi pháp lệnh trên đã lập xong, trong lại sĩ có ai phạm phép thì cứ theo phép mà xử chém. | Once the law and order is established, if any officer violates the rules, they are executed according to the law. |
| 190.- DÙNG BINH TRÊN TÁN ĐỊA (ĐỊA PHẬN CỦA MÌNH): | 190.- DEPLOYING TROOPS IN DISPERSED GROUND (OWN TERRITORY): |
| Quân địch vào sâu trong nước ta, mà thành quách chưa hoàn bị, cỏ lương thiếu thốn, cố thủ thì không lơi. Bên ta nên hẹn nhau quyết chiến, còn nếu sợ sệt mà thối lui thì ắt chết. Ai bắt được gì, lấy được gì thì ban thưởng. Ai làm tướng quay lui cũng đem chém, gặp địch mà thân không định, số mục thay đổi cũng chém; có sắc mặt lo buồn, nghiêng ngả nhìn nhau mà nháy mắt bỏ bê chiêng trống chẳng ứng đối, đều phải chém hết. Được một thủ cấp cũng trọng thưởng, như thế mới có thể dùng binh trên tán địa được. | The enemy has penetrated deep into our territory, but the fortifications are incomplete, provisions are scarce, and holding out is disadvantageous. Our side should vow to fight to the death. Retreating out of fear will surely lead to death. Whoever captures or seizes anything is rewarded. Any general who retreats is executed. Encountering the enemy with an unstable posture, changing formations, showing a sorrowful expression, glancing sideways at each other, winking, neglecting gongs and drums, or failing to respond: all must be executed. Even obtaining one head is heavily rewarded. Only in this way can troops be deployed effectively in dispersed ground. |
| 191.- THƯỞNG PHẠT THEO LỄ NGHI: | 191.- REWARDS AND PUNISHMENTS ACCORDING TO RITUAL: |
| Nếu bậc đại tướng cũng dùng lễ nghi để thi hành việc thưởng phạt thì sĩ tốt không hờn oán mà mọi người sẽ lo sợ. | If the great general also uses ritual to implement rewards and punishments, soldiers will not resent it, and everyone will be filled with awe. |
| Một là các điều quân lệnh phải thật nghiêm khắc khi ra quân lần đầu để cho tai mắt quân sĩ phải thấm nhuần, khiến chúng phải tránh né không dám phạm vào. | First, the military orders must be extremely strict when the army is deployed for the first time, so that the eyes and ears of the soldiers are thoroughly imbued, causing them to avoid violating them. |
| 192.- XỬ CHÉM: | 192.- EXECUTION: |
| Một là giả vờ có bệnh, có ý muốn trốn. Đi nửa đường rồi bỏ trốn, thì phải chém. | First, feigning illness with the intent to desert. If one deserts halfway, one must be executed. |
| Một là cướp tiền của của nhân dân và hiếp dâm phụ nữ, thì phải chém. | Second, robbing the people of their money and raping women: one must be executed. |
| Một là đào bới mồ mả để lấy tiền của thì phải chém. | Third, digging up graves to steal money: one must be executed. |
| Một là tự ý vào các đền, miếu để lấy các đồ vật thì phải chém. | Fourth, arbitrarily entering temples and shrines to take objects: one must be executed. |
| Một là ngầm giao thiệp riêng với quân địch, làm tiết lậu quân cơ thì phải chém. | Fifth, secretly engaging in private communication with the enemy, revealing military secrets: one must be executed. |
| Một là bỏ đội ngũ, tự ý vào nhà dân mà ngủ nghỉ thì phải chém. | Sixth, abandoning the ranks and arbitrarily entering a civilian home to sleep: one must be executed. |
| Một là trong đêm vô cớ la ó khiến quân sĩ lo sợ, thì phải chém. | Seventh, shouting aimlessly at night, causing the soldiers to fear: one must be executed. |
| Một là trong đêm đốt lửa không cẩn thận làm cháy dinh trại, thì phải chém. | Eighth, carelessly lighting a fire at night, causing the camp to burn: one must be executed. |
| Một là canh giữ, tuần phòng sơ xuất để quân địch thừa cơ lẻn vào thì phải chém. | Ninth, neglecting guard and patrol duty, allowing the enemy to sneak in: one must be executed. |
| Một là tự ý giết tướng và lính đến đầu hàng, thì phải chém. | Tenth, arbitrarily killing a surrendering general or soldier: one must be executed. |
| Một là làm cho cha con, chồng vợ của tướng lính đến đầu hàng phải xa nhau thì phải chém. | Eleventh, causing the fathers, sons, husbands, and wives of surrendering soldiers to be separated: one must be executed. |
| Một là hiếp bức nhau, đánh nhau đến nỗi chết người, thì phải chém, quản viên cũng bị phạt. | Twelfth, coercing each other, fighting to the point of death: one must be executed, and the supervising officer is also punished. |
| 193.- ĐÁNH ĐÒN: | 193.- BEATING (WITH A STAFF): |
| Một là cướp tiền của, chọc phá phụ nữ, thì phải đánh nhiều bằng gậy. | First, robbing money and harassing women: one must be severely beaten with a staff. |
| Một là chửi bới nhau, trái với quân lễ thì phạt đánh bằng gậy. | Second, cursing each other, violating military ritual: punished by beating with a staff. |
| Một là trên dưới tranh giành nhau làm mất thứ tự, thì phải đánh nhiều bằng gậy. | Third, superiors and subordinates contending with each other, causing a loss of order: one must be severely beaten with a staff. |
| Một là nhận riêng rượu và thức nhắm đến nỗi ăn nhằm thuốc độc của quân địch thì quản viên chịu trọng tội. | Fourth, privately receiving wine and food to the extent of accidentally consuming enemy poison: the supervising officer bears heavy guilt. |
| Một là giao thiệp riêng với thầy phù thủy, thầy bói, đồng cốt, bày đặt ra việc họa phúc, gieo nghi ngờ trong quân ngũ, thì phải đánh bằng gậy. | Fifth, privately associating with sorcerers, fortune tellers, and mediums, fabricating matters of fortune and calamity, sowing suspicion in the army: one must be beaten with a staff. |
| Một là say rượu, nói bậy, chẳng giữ vị thứ, chờ tỉnh rượu xong sẽ đánh bằng gậy và giảng luận cho nghe. | Sixth, being drunk, speaking nonsense, and not maintaining rank: wait until sober, then be beaten with a staff and lectured. |
| Một là phá phách nhà cửa của nhân dân, bẻ hái hoa quả thì phải đánh bằng gậy. | Seventh, vandalizing the people’s homes, picking flowers and fruits: one must be beaten with a staff. |
| 194.- KHẨU HIỆU: | 194.- PASSWORD: |
| Một là phát hiệu lệnh: Buổi chiều trong quân ngũ hãy xét chung các nhân viên. Tề hầu, Tham tán tới biên lãnh khẩu hiệu. Mỗi canh đổi một khẩu hiệu. Một khẩu hiệu có hai chữ. Hỏi chữ này phải đáp chữ kia. Thí dụ: Hỏi võ thì đáp cường, hỏi dũng thì đáp an. | First is issuing the command: In the evening, the army reviews all personnel. The commander and advisors come to receive the password. The password is changed every watch (…..) A password has two words. Asking one word must be answered with the other. For example: Asked (martial), answe (strong); asked (brave), answer (safe). |
| 195.- ÁM HIỆU: | 195.- SECRET SIGNALS: |
| Quân đi mà không thông đồng với nhau, ắt những nhóm bị phân chia không thể kết hợp với nhau, những nhóm ở xa không thể cứu ứng, đây đó đâu có thể hiểu nhau được, đó là đường lối thất bại. Nhưng thông đồng với nhau mà không kín đáo thì ngược lại bị địch mưu toan phá hoại. Cho nên nếu không dùng chiêng, cờ, không dùng ngựa chạy mang lệnh tiễn, không đốt lửa, phun khói, thì lấy gì mà thông báo những việc kinh động cấp bách? | If troops move without coordinated communication, the separated groups cannot combine, and distant groups cannot assist. How can they understand each other? That is the path to defeat. However, if communication is not secretive, the enemy will scheme to destroy it. Therefore, if gongs and flags are not used, if horses carrying command arrows are not used, and if fires are not lit and smoke is not emitted, what is used to communicate urgent and alarming matters? |
| Hai quân gặp nhau thì nên dùng ám hiệu để liên lạc với nhau, đi xa ngàn dặm thì liên lạc bằng thư trắng (không đọc được) viết bằng chữ không ra chữ, dùng lời văn không hiểu được, không viết trên giấy. Kẻ mang thư cũng không hiểu gì, dầu có tìm tòi cũng không ra gốc tích. Thần diệu thay! Thần diệu thay! Hoặc bị địch ngăn cách, hoặc bị mất liên lạc, hoặc ở quá xa không kịp gặp nhau, ắt phải dùng cơ mưu để thông tin theo cách trên. | When two armies meet, secret signals should be used to communicate. For long distances, communication is by blank letter (unreadable), written with non-text characters, using incomprehensible language, and not written on paper. The messenger understands nothing; even searching yields no trace of its origin. How miraculous! How divine! Whether separated by the enemy, having lost contact, or being too far to meet in time, expediency must be used to communicate in the manner above. |
| 196.- HIỆU LỆNH LÀ GỐC: | 196.- COMMAND IS THE ROOT: |
| (Ngày xưa) Võ Vương hỏi rằng: Nếu binh của ta bị phân ra ở nhiều nơi, muốn chúng tụ hội đúng kỳ hạn, phải làm thế nào? | (In ancient times) King Wu asked: “If our troops are separated in many places, and we wish them to assemble at the correct time, what should be done?” |
| Thái Công đáp: Theo phép dùng binh thì ba quân đông đảo phải biết cách biến hóa phân hợp. Bậc đại tướng trước hết phải định chỗ đánh và ngày đánh rồi mới truyền hịch cho tướng sĩ biết ngày hẹn đánh thành vây ấp, phải tụ hội nơi nào, ngày đánh phải nói rõ, giờ khắc phải đúng đắn. Đại tướng lập dinh, bày trận, xây dựng viên môn, dọn đường để chờ tướng sĩ tới, xem thử ai tới trước, ai tới sau. Ai tới trước hẹn thì thưởng, ai tới sau hẹn thì chém, như thế xa gần đều chạy lại, ba quân đều tới đủ để góp sức cùng đánh. | Tai Gong replied: “According to the art of military deployment, the numerous three armies must know how to transform, separate, and combine. The great general must first decide the place and date of battle and only then issue a proclamation informing the officers and soldiers of the appointed day to attack the city or besiege the town. The place of assembly must be clearly stated, and the hour and moment must be precise. The great general establishes the camp, sets up the formation, builds the camp gate, and clears the path to await the arrival of the officers and soldiers, observing who arrives first and who arrives last. Those who arrive ahead of the appointment are rewarded; those who arrive late are executed. In this way, all from far and near will rush to gather, and the three armies will fully assemble to contribute their strength to the joint attack.” |
| Vua hỏi: Thái Công giảng bày sách Cấm Thư, phép thắng bại ngũ âm như thế nào? | The King asked: “Tai Gong, in your lecture on the Forbidden Book, what is the method of victory and defeat using the Five Tones?” |
| Thái Công đáp: Theo phép dùng binh, hiệu lệnh là tai mắt. Kẻ dùng binh mà không rõ hiệu lệnh cũng như người mù đi đêm. Hạ thần xem phép dùng binh trong kinh đều lấy hiệu lệnh làm gốc vậy. | Tai Gong replied: “According to the art of military deployment, command is the ears and eyes. One who commands troops without clear commands is like a blind person walking at night. Your servant has observed that the method of military deployment in the classics all takes command as the root.” |
